Gừng là một trong những loại gia vị quen thuộc trong đời sống hằng ngày, đồng thời cũng được sử dụng rộng rãi như một vị thuốc trong y học cổ truyền và y học hiện đại. Nhờ đặc tính cay, ấm cùng nhiều hoạt chất sinh học có lợi, gừng thường được dùng để hỗ trợ tiêu hóa, làm ấm cơ thể và cải thiện một số triệu chứng thường gặp do thời tiết lạnh. Tuy nhiên, việc sử dụng gừng, đặc biệt là thói quen uống nước gừng buổi sáng, cần được hiểu đúng để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
Nước gừng tươi có tác dụng trong việc giảm cholesterol, giảm cân. Ảnh minh họa
Với vị cay, tính ấm và chứa nhiều hoạt chất sinh học, gừng mang lại hàng loạt lợi ích như làm ấm cơ thể, hỗ trợ tiêu hóa, giảm buồn nôn, giảm viêm và góp phần cải thiện tuần hoàn máu.
Một độc giả chia sẻ thói quen uống nước ấm pha vài lát gừng vào buổi sáng để “ấm bụng” và đặt câu hỏi liệu cách sử dụng này có lợi hay hại, cần lưu ý những gì để tránh tác dụng không mong muốn.
Gừng dưới góc nhìn y học
Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Huỳnh Tấn Vú – Đơn vị điều trị ban ngày, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM Cơ sở 3, gừng (Sinh khương) vừa là gia vị vừa là vị thuốc được sử dụng lâu đời trong y học cổ truyền. Gừng có vị cay, tính ấm, quy vào kinh phế, tỳ và vị, thường được dùng trong các trường hợp bệnh lý liên quan đến nhiễm lạnh, rối loạn tiêu hóa và hô hấp.
Dưới góc độ y học hiện đại, gừng chứa các hoạt chất sinh học quan trọng như gingerol, shogaol và zingerone. Những chất này đã được ghi nhận với các tác dụng kháng viêm, kháng khuẩn, hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa và điều hòa tuần hoàn máu.
Uống nước gừng buổi sáng có lợi gì?
Uống trà gừng hoặc nước gừng loãng vào buổi sáng, với liều lượng phù hợp, nhìn chung không gây hại, đặc biệt trong mùa lạnh. Thói quen này có thể giúp cơ thể cảm thấy ấm hơn, đồng thời hỗ trợ một số chức năng sinh lý tự nhiên.
Thứ nhất, gừng giúp làm ấm cơ thể và hỗ trợ giải cảm. Tính cay ấm của gừng làm giãn nở mao mạch, tăng tiết mồ hôi và thúc đẩy tuần hoàn máu, từ đó giúp giảm các triệu chứng cảm lạnh như nhức đầu, nghẹt mũi, ho có đờm. Trà gừng nóng hoặc gừng nấu với đường phèn là những cách dùng phổ biến trong những ngày thời tiết lạnh, ẩm.
Thứ hai, gừng có tác dụng giảm buồn nôn và chống nôn. Nhờ tác động lên nhu động dạ dày và trung tâm nôn, gừng thường được sử dụng để giảm say xe, buồn nôn khi mang thai hoặc nôn ói do rối loạn tiêu hóa. Các hoạt chất như gingerol và shogaol giúp làm dịu dạ dày và giảm cảm giác khó chịu.
Thứ ba, gừng hỗ trợ tiêu hóa và kích thích ăn uống. Sử dụng gừng với lượng nhỏ trước hoặc sau bữa ăn có thể giúp giảm đầy hơi, khó tiêu, ợ nóng nhẹ và hỗ trợ hấp thu dưỡng chất. Trong y học cổ truyền, gừng khô hoặc gừng sao còn được dùng trong các bài thuốc trị tiêu chảy, lạnh bụng và đau bụng do hàn.
Thứ tư, gừng có tác dụng giảm ho và tiêu đờm. Tính ấm của gừng giúp thông khí phế, hóa đờm và hỗ trợ giảm ho kéo dài. Một số cách dùng quen thuộc gồm nước gừng pha mật ong, gừng hấp đường phèn hoặc nước cốt gừng pha loãng với mật ong.
Thứ năm, gừng hỗ trợ giảm đau do lạnh và đau nhức cơ – khớp. Khi dùng ngoài da dưới dạng rượu gừng xoa bóp hoặc gừng rang muối chườm nóng, gừng giúp làm ấm vùng tổn thương, giãn cơ và giảm đau trong các trường hợp đau lưng, đau vai gáy hoặc đau khớp khi trời lạnh.
Những lưu ý quan trọng khi sử dụng gừng
Mặc dù mang lại nhiều lợi ích, việc sử dụng gừng không đúng cách hoặc quá liều có thể gây ra tác dụng ngược. Tiêu thụ quá mức, ngay cả với những thực phẩm tốt cho sức khỏe, đều có nguy cơ ảnh hưởng không mong muốn. Do đó, khi dùng gừng, cần tuân thủ một số nguyên tắc an toàn.
Không nên dùng quá 5 g gừng tươi mỗi ngày khi tự sử dụng tại nhà, vì dùng nhiều có thể gây nóng rát dạ dày, tăng huyết áp hoặc cảm giác bứt rứt. Không sử dụng gừng trước hoặc sau phẫu thuật do gừng có thể ảnh hưởng đến quá trình đông máu. Người đang có tình trạng chảy máu, như chảy máu cam, ho ra máu, băng huyết hoặc đang dùng thuốc chống đông cần tránh dùng gừng vì có thể làm tình trạng nặng hơn. Những người ra nhiều mồ hôi, bị cảm nắng cũng không nên dùng gừng do tính nóng có thể khiến cơ thể mất nước. Khi dùng gừng ngoài da, không nên đắp quá lâu, đặc biệt với da nhạy cảm, để tránh gây bỏng rát; cần thử trước trên vùng da nhỏ.
Kết luận
Gừng là một loại gia vị – dược liệu quen thuộc, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nếu được sử dụng đúng cách và đúng đối tượng. Thói quen uống nước gừng buổi sáng có thể hỗ trợ làm ấm cơ thể và tiêu hóa, đặc biệt trong mùa lạnh, nhưng không phải ai cũng phù hợp. Việc hiểu rõ tác dụng, liều lượng và những điều cần tránh sẽ giúp gừng phát huy giá trị như một biện pháp hỗ trợ sức khỏe an toàn và bền vững.
Nguồn: Thuvien24h.vn (Biên soạn và tổng hợp)
Nguồn video: YouTube – Kênh Sứ Khỏe & Cuộc sống
